Arilje - grad malina i reke Rzav

Nina

Srebrna tastatura
Supermoderator
Poruka
278.165
Jasmina-2-1.jpg


Arilje se nalazi u zapadnom delu Srbije, u Zlatiborskom okrugu, u slivu reka Rzava i Moravice.
Udaljeno je od Beograda 195 km, Čačka 46 km i Užica 36 km. Smešteno je u živopisnoj ravnici na nadmorskoj visini od 330 m, a sela gornjeg područja opštine su i do 800 m.Najviši vrh opštine je planina Kukutnica sa 1.382 m nadmorske visine. Površina opštine je 349 km² na čijem području živi 19.784 stanovnika. Prema popisu stanovništva iz 2002. godine, u jednom gradskom i 21 seoskom naselju (organizovanih u 15 mesnih zajednica).

slika-3.jpg


U opštinskom centru i prigradskim naseljima broj stanovnika od kraja Drugog svetskog rata neprekidno raste dok se u ostalim selima neprestano smanjuje.
Oko 58% stanovništva je starosedelačko, oko 23% internih migranata a oko 19% iz drugih opština. Prosečna gustina naseljenosti 56,5 stanovnika na 1 km2.

Priroda je ovo područje nagradila bogatim i atraktivnim šumskim predelima, bistrim planinskim izvorima, potocima i rekama. Ovaj kraj ubraja se u najčistije i najzdravije sredine u Srbiji. Tako očuvana priroda pruža izvanredne uslove za proizvodnju zdrave hrane. Od 1970 godine Arilje predstavlja centar proizvodnje maline poznat širom sveta. Proizvodnjom maline se u ovom kraju bavi gotovo celokupno stanovništvo, i trenutno se malina plantažno gaji na oko 1.200 ha.

Prostor na kojem se Arilje nalazi, naseljen je još u paleolitu, što dokazuju arheološka nalazišta pećinskih naseobina sa obe strane Velikog Rzava.
Od I veka nove ere nalazi se u sastavu provincije Dalmacije i teritoriju naseljavaju Rimljani. Iako se mesto ranije zvalo Moravice, današnje ime dobija po Svetom Ahiliju, grčkom episkopu i propovedniku hrišćanstva. On je živeo u 4. veku, a njegov kult je na prostoru današnjeg Arilja počeo da se slavi polovinom 10. veka, kada teritoriju naseljavaju izbeglice iz Larise (Grčka). I danas je to gradska slava (28. maj).

Godine 1219. Sava Nemanjić je Arilje proglasio centrom episkopije koja je formirana u tom delu srednjovekovne Srbije. Nakon mirnog perioda, za vreme vladavine Nemanjića, za vreme Velike seobe Srba, zbog teškog položaja stanovnika, Arilje je opustelo. Zatim su se, sredinom XVIII veka, novi žitelji doselili iz Istočne Hercegovine i Crne Gore. Arilje je 1880. godine, ukazom kneza Milana Obrenovića, proglašeno za varošicu.

b2ap3_large_ARILJE_3_668A5184-1.jpg


Kad dođete u centar i izbijete na glavnu Ulicu Svetog Ahilija (rezervisanu za pešake), a ona vodi od opštine do istoimene crkve, odmah vam je jasno šta je u stvari glavno obeležje grada. Kad uđete u crkvu, jasno vam je i zašto.

Crkva Svetog Ahilija podignuta je u 13. veku kao zadužbina Dragutina Nemanjića i svakako je na listi šta videti u Arilju. Građena je u raškom stilu i prvobitno je bila katedrala moravičke episkopije, a kasnije i mitropolija. Naime, izbeglice iz grčkog grada Larise došle su ovde u 11. veku i donele mošti sveca. Kult Svetog Ahilija slavi se i danas kao narodni praznik i gradska slava.

Prema predanju, na mestu crkve nekada se nalazio vizantijski hram, a ovde je bila jedna od 12 episkopija Srpske crkve. Sava Nemanjić ga je 1219. proglasio za sedište moravičke episkopije. Kako je prva katedrala srušena u 13. veku, kralj Dragutin je izgradio novu na istom mestu. U crkvi je sahranjen i Dragutinov sin Urošić. S kraja 13. veka potiču i živopisne freske.

Najpoznatija je freska “Plavog anđela”, koja prikazuje arhangela Gavrila, i smatra se da je u umetničkom rangu “Belog anđela” iz manastira Mileševe. Ovde ćete na freskama videti i prikazanu čitavu dinastiju Nemanjića, što je kuriozitet. Autori zidnog slikarstva nisu poznati po imenu, ali se zna da su bili iz Soluna. Upravo freske iz ariljske crkve predstavljaju prekretnicu, začetak novog stila koji će se gajiti u dvorskoj slikarskoj radionici kralja Milutina u 14. veku.

Smatra se da je moguće da je u blizini crkve bio i Dragutinov dvor, baš zato što mu je mlađi sin tu sahranjen. Takođe, iz istog perioda datiraju i utvrđenja na teritoriji Arilja, kao što su Golubinjak u selu Visoka ili Gradina u Trešnjevici.

Prepoznatljiv je ariljski kraj po dve osobenosti: davnašnjoj Crkvi Svetog Ahilija iz 13. veka po kojoj je varoš (od narodskog Ahilije, Ahilje) nazvana Arilje, i po malini, crvenom zlatu, kojoj su ovde, u centru srpske proizvodnje ovog voća, i spomenik podigli. Od maline, unosnog izvoznog posla, Ariljci su napravili i turistički proizvod. Tako imaju turu “Put crvenog zlata“, gde se u selima bere i proba to voće, kao i proizvodi od njega.
 

Nina

Srebrna tastatura
Supermoderator
Poruka
278.165
Reka Rzav
2.jpg


Reka Rzav dugačka je 62 km. Izvire u podnožju planine Mučanj. Prave ga Presečka reka koja izvire na obroncima planine Čemernice i Jamčica u selu Močioci. Od sela Močioci reka teče kanjonom do sela Visoka, gde se nalaze izvorišta termalnih voda – Visočka banja. U selu Visoka u Rzav se ulivaju dve reke: Ljubišnjica i Katušnica. U selu Roge postoje termalne vode – Roška banja. Mali Rzav se uliva u Veliki Rzav sa desne strane, nedaleko od Arilja.

Na Velikom Rzavu postoji veliki broj plaža: Gradska plaža, Uski vir, Ševelj, Žuta stena, Zelena plaža, Sonjine čari, Bosa noga, Urjak i Vaskovića Vodenica. Na plažama Žuta Stena, Zelena plaža, Bosa Noga i Urjak postoje ugostiteljski objekti koji rade tokom leta. Poslednjih godina na reci Rzav organizuje se rafting.
rzav.jpg

(glimpses/ wikipedija)
 
Da biste mogli da kreirate nove teme, trajno koristite svoje ime i ne pogađate stalno slike - kliknite ovde da se registrujete.

Top
  Blokirali ste reklame
Dragi prijatelju, nemojte da blokirate reklame - isključite Ad Blocker na Forumu, jer će tako mesto vaših susreta na Krstarici ostati besplatno za korišćenje.